Publikacje

Wypłata odszkodowania z OC- ile czasu ma Ubezpieczyciel, konsekwencje braku wydania decyzji w terminie

Termin wypłaty odszkodowania z ubezpieczenia OC, który biegnie w stosunku do Ubezpieczyciela, wynosi 30 dni od złożenia przez poszkodowanego zawiadomienia o szkodzie. Okres ten ulega wydłużeniu, gdy nie jest możliwe w tym czasie wyjaśnienie okoliczności niezbędnych do ustalenia samej zasady bądź wysokości odpowiedzialności odszkodowawczej.  Tym samym należy mieć świadomość, że postępowanie likwidacyjne w sprawie o odszkodowanie powypadkowe przez Ubezpieczyciela może być prowadzone zgodnie z prawem nawet 90 dni lub dłużej.

Zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych:

„1.  Zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie.

2.  W przypadku gdyby wyjaśnienie w terminie, o którym mowa w ust. 1, okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe, nie później jednak niż w terminie 90 dni od dnia złożenia zawiadomienia o szkodzie, chyba że ustalenie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania zależy od toczącego się postępowania karnego lub cywilnego. W terminie, o którym mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń zawiadamia na piśmie uprawnionego o przyczynach niemożności zaspokojenia jego roszczeń w całości lub w części, jak również o przypuszczalnym terminie zajęcia ostatecznego stanowiska względem roszczeń uprawnionego, a także wypłaca bezsporną część odszkodowania”.

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy należy zatem wskazać, że Ustawodawca zobligował ubezpieczyciela co do zasady do spełnienia świadczenia w terminie 30 dni od daty otrzymania przez niego zawiadomienia o szkodzie. Od tejże zasady przewidział jednakże wyjątki na wypadek, gdyby we wskazanym wyżej terminie nie było możliwe ustalanie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości świadczenia. Datę wypłaty świadczenia wyznacza wówczas termin 14-dniowy, liczony od momentu, gdy przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Ustawodawca wprowadził jednocześnie termin graniczny wypłaty odszkodowania ustalając go na 90 dni od dnia złożenia zawiadomienia o szkodzie, który może być przekroczony wyłącznie wtedy, gdy ustalenie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania zależy od toczącego się postępowania karnego lub cywilnego.

Oceniając jednakże, który z terminów wskazanych w ww. przepisach ma zastosowanie w konkretnej sprawie, zawsze należy mieć na względzie, że Ustawodawca ustanawiając co do zasady krótki termin spełnienia świadczenia wskazał na konieczność szybkiej i efektywnej likwidacji szkody ubezpieczeniowej. Tym samym należy przede wszystkim ustalić w danej sprawie czy Ubezpieczyciel po otrzymaniu zawiadomienia o wypadku - jako profesjonalista korzystający z wyspecjalizowanej kadry i w razie potrzeby z pomocy rzeczoznawców- ustalił przesłanki swojej odpowiedzialności, czy było to możliwe, a także czy samodzielnie i aktywnie dążył do wyjaśnienia okoliczności wypadku oraz wysokości powstałej szkody. Jak wskazał Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt I ACa 2250/15: „Ubezpieczyciel tylko w sytuacjach wyjątkowych może wstrzymać się z wypłatą odszkodowania, a mianowicie wówczas, gdy istnieją niejasności odnoszące się do samej odpowiedzialności ubezpieczyciela albo wysokości szkody”. Co oznacza, że w sytuacji w której okoliczności samego wypadku komunikacyjnego nie są oczywiste i zostało wszczęte dochodzenie lub śledztwo w sprawie a nie przeciwko konkretnej osobie, co do zasady Ubezpieczyciel może wstrzymać się z wydaniem decyzji do czasu uzyskania w toku postępowania karnego opinii biegłego specjalisty co do rekonstrukcji zdarzeń w ruchu drogowym. Po uzyskaniu takiej opinii powinien maksymalnie w terminie 14 dni wydać decyzje o wypłacie odszkodowania z OC.

Konsekwencje niewydania decyzji o wypłacie odszkodowania w terminie

Zasadniczą i w zasadzie jedyną realną korzyścią poszkodowanego w sytuacji nie wypłacenia odszkodowania z OC w terminach ww. jest możliwość uzyskania odsetek za opóźnienie. Jeżeli bowiem ubezpieczyciel nie płaci odszkodowania lub zadośćuczynienia w terminie wynikającym z art. 14 ust. 1 lub 2 ustawy z 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych lub w terminie ustalonym zgodnie z art. 455 in fine k.c., to uprawniony nie ma możliwości czerpania korzyści z tych świadczeń i w konsekwencji należą mu się odsetki za opóźnienie w zapłacie.

Spełnienie zatem świadczenia w terminie późniejszym niż przewidziany w art. 14 ust. 1 ustawy z 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych termin 30-dniowy może być usprawiedliwione jedynie wówczas, gdy zobowiązany do zapłaty świadczenia powoła się na istnienie przeszkód w postaci niemożliwości wyjaśnienia okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności albo wysokości, pomimo działań podejmowanych ze szczególną starannością. Ciężar dowodu, że opóźnienie wypłaty świadczenia było następstwem obiektywnych bądź innych okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności, spoczywa na ubezpieczycielu (art. 6 k.c. w związku z art. 14 ust. 2 ustawy).

Ponadto, jak stanowi art. 14 ust. 3a ustawy z 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych: „W przypadku niewypłacenia przez zakład ubezpieczeń odszkodowania w terminie, o którym mowa w ust. 1 albo 2, lub niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 3, organ nadzoru stosuje wobec zakładu ubezpieczeń środki nadzorcze określone w art. 362 ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, zwanej dalej "ustawą o działalności ubezpieczeniowej". Jednym z takich środków jest możliwość nałożenia przez Komisję Nadzoru Finansowego na Ubezpieczyciela kary pieniężnej. Stosowanie zatem tychże środków dotyka bezpośrednio Ubezpieczyciela i przełożyć się może, choć nie musi, na sytuację poszkodowanego tylko i wyłącznie w ten sposób, że dojdzie do przyspieszenia postępowania likwidacyjnego. Nie wpłynie jednakże na wysokość kwoty należnej poszkodowanemu z tytułu opóźnienia w rozpoznaniu sprawy.

Adwokat Agnieszka Prętczyńska

Pozostałe informacje
Prętczyńska
© 2018 Adwokat Prętczyńska.
Korzystając z naszej przeglądarki wyrażają Państwo zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies. Używamy ich do celów statystycznych. W programie służącym do obsługi stron internetowych można zmienić ustawienia dotyczące cookies.
Rozumiem